Σήμερα, Κυριακή Δ’ Ματθαίου, η Εκκλησία μάς φέρνει ενώπιον μιας συγκλονιστικής συνάντησης: ένας Ρωμαίος εκατόνταρχος, ειδωλολάτρης στην καταγωγή, πλησιάζει τον Χριστό με αίτημα τη θεραπεία του δούλου του. Η σκηνή διαδραματίζεται στην Καπερναούμ και ο διάλογος που ακολουθεί αποκαλύπτει το βάθος μιας πίστεως που αφήνει έκπληκτο τον ίδιο τον Κύριο. Ο εκατόνταρχος δεν είναι απλώς ένα πρόσωπο της ευαγγελικής ιστορίας· γίνεται καθρέφτης για τη δική μας σχέση με τον Θεό.
Η πίστη ως εμπιστοσύνη της καρδιάς
Ο εκατόνταρχος δεν ζητά σημεία, δεν θέτει όρους. Απλώς εκθέτει την ανάγκη του και αφήνεται στον λόγο του Χριστού. «Κύριε, οὐκ εἰμὶ ἱκανός, ἵνα μου ὑπὸ τὴν στέγην εἰσέλθῃς· ἀλλὰ μόνον εἰπὲ λόγῳ, καὶ ἰαθήσεται ὁ παῖς μου». Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος παρατηρεί ότι η πίστη του ξεπέρασε την πίστη του Ισραήλ, γιατί δεν στηρίχθηκε σε θαύματα που είδε, αλλά σε αυτό που άκουσε και αποδέχθηκε με την καρδιά του. Πίστη δεν είναι η απλή παραδοχή μιας αλήθειας, αλλά η ζωντανή εμπιστοσύνη που παραδίδεται στον Θεό χωρίς επιφυλάξεις. Ο εκατόνταρχος κατανοεί ότι ο Χριστός έχει εξουσία πάνω στην ασθένεια, όπως ο ίδιος έχει εξουσία στους στρατιώτες του. Αυτή η αναλογία αποκαλύπτει μια πίστη που βλέπει πέρα από τα φαινόμενα.
Ταπείνωση και αγάπη που ανοίγουν δρόμο
Η στάση του εκατοντάρχου διακρίνεται και από δύο ακόμη αρετές: την ταπεινοφροσύνη και την αγάπη. Δεν θεωρεί τον εαυτό του άξιο να δεχθεί τον Χριστό στο σπίτι του, αν και είναι αξιωματούχος. Αναγνωρίζει την απόσταση που χωρίζει την ανθρώπινη αδυναμία από τη θεία αγιότητα. Αυτή η αυτογνωσία τον οδηγεί σε μια ομολογία που η Εκκλησία διατήρησε ως προετοιμασία πριν από τη Θεία Κοινωνία. Συγχρόνως, μεσιτεύει για τον δούλο του όχι ως ιδιοκτησία, αλλά ως πρόσωπο που υποφέρει, αποδεικνύοντας ότι η πίστη είναι αχώριστη από την έμπρακτη αγάπη.
Η Βασιλεία ανοιχτή σε όλους
Ο Χριστός, αφού θαυμάζει την πίστη του εκατοντάρχου, στρέφεται στους ακολούθους του και προφέρει λόγους που ανατρέπουν κάθε αποκλειστικότητα: πολλοί από ανατολή και δύση θα συναντηθούν με τους πατριάρχες στη Βασιλεία, ενώ οι φυσικοί κληρονόμοι κινδυνεύουν να βρεθούν στο σκοτάδι. Αυτό δεν είναι απειλή, αλλά πρόσκληση: η σωτηρία δεν εξαρτάται από καταγωγή ή θρησκευτικό προνόμιο, αλλά από την πίστη που εκφράζεται με ταπείνωση και αγάπη. Ο εκατόνταρχος, ο ξένος, γίνεται οικείος του Θεού, γιατί η καρδιά του ήταν δεκτική.
Το κάλεσμα για εμάς
Ο πιστός εκατόνταρχος δεν ανήκει μόνο στο παρελθόν. Μας καλεί να εξετάσουμε τη δική μας πίστη: είναι μια ζεστή, προσωπική σχέση με τον Χριστό ή μια τυπική συνήθεια; Τον πλησιάζουμε με την ταπείνωση εκείνου που ξέρει ότι δεν είναι άξιος, αλλά ελπίζει στο έλεος; Ο λόγος του Χριστού ενεργεί και σήμερα· αρκεί να του εμπιστευθούμε τις παραλυσίες της ζωής μας, βέβαιοι ότι μπορεί να θεραπεύσει από μακριά ό,τι εμείς αδυνατούμε.
Σχετικά: Το νόημα της λειτουργίας και το κήρυγμα αυτής της Κυριακής, σε απλή γλώσσα, στη «Φωνή Κυρίου» της Αποστολικής Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος: apostoliki-diakonia.gr/fk