Ἅγιος Νικόδημος ὁ Ἁγιορείτης

Ὁ Νικόλαος Καλλιβούρτσης γεννήθηκε στὴ Νάξο τὸ 1749 ἀπὸ εὐσεβὴ οἰκογένεια. Σπούδασε στὴ Σχολὴ Σμύρνης ὑπὸ τὸν Ἱερόθεο Δεντρινό, μαθαίνοντας ἀρχαῖα ἑλληνικά, λατινικὰ καὶ ἰταλικά. Στὰ εἴκοσι ἕξι του χρόνια, ἐγκατέλειψε κάθε προοπτικὴ κοσμικῆς σταδιοδρομίας καὶ ἔφτασε στὸ Ἅγιον Ὄρος ὅπου ἐκάρη μοναχός μὲ τὸ ὄνομα Νικόδημος.

Πέρασε ὅλη τὴν ὑπόλοιπη ζωή του στὸ Ὄρος ἀσκούμενος καὶ συγγράφοντας. Ἔγινε ὁ πιὸ παραγωγικὸς ὀρθόδοξος συγγραφέας τῶν νεωτέρων χρόνων. Σὲ συνεργασία μὲ τὸν Ἅγιο Μακάριο Κορίνθου συγκέντρωσε καὶ ἐξέδωσε τὴ ΦΙΛΟΚΑΛΙΑ (1782) στὴ Βενετία — συλλογὴ ἀσκητικῶν κειμένων ποὺ ἔγινε ἡ βίβλος τῆς ὀρθόδοξης πνευματικότητας. Συνέγραψε ἐπίσης τὸ «Πηδάλιο» (συλλογὴ κανόνων), τὸν «Συναξαριστή», τὸ «Ἑορτοδρόμιο», καὶ ἑρμηνεῖες πατερικῶν ἔργων.

Παράλληλα μὲ τὴ συγγραφή, ἡγήθηκε τοῦ φιλοκαλικοῦ κινήματος ποὺ ἀνανέωσε τὴν πνευματικὴ ζωὴ τῆς Ὀρθοδοξίας τοῦ 18ου αἰώνα. Τὰ ἔργα του εἶχαν τεράστια ἐπιρροὴ — ὁ Ἅγιος Παΐσιος Βελιτσκόφσκι τὰ μετέφρασε στὰ σλαβονικά, καὶ ἀπὸ ἐκεῖ διέδωσε τὴ φιλοκαλικὴ πνευματικότητα στὴ Ρωσία. Ἐκοιμήθη τὸ 1809 στὸ Ἅγιον Ὄρος. Ἀνεκηρύχθη ἅγιος τὸ 1955.