Ἅγιος Νικόλαος Πλανᾶς
Απολυτίκιο
Τῶν παρ' ἡμῖν ἐκλάμψαντα ἁγίων τὸν τιμιώτατον, καὶ τῶν Ἀθηνῶν τὸν ποιμένα ἀπλούστατον, Νικόλαον τὸν Πλανᾶν εὐφημήσωμεν, ὅτι ἁγνῶς ἐλειτούργησε τὰ θεῖα, καὶ τὴν ἀγάπην ἐκήρυξεν ἁπλῶς, ὑμνῶν Χριστὸν τὸν Σωτῆρα ἡμῶν.
Βίος
Ὁ «Παπα-Νικόλας Πλανᾶς» ἀναδείχθηκε στὴν συνείδηση τοῦ ἀθηναϊκοῦ λαοῦ ὡς ἕνας ταπεινὸς καὶ ἁγνὸς ἱερέας ποὺ μετουσίωσε τὴν ἀπλότητα σὲ ἁγιότητα. Γόνος ἱερατικῆς οἰκογένειας ἀπὸ τὴ Νάξο, ἦρθε νεαρὸς στὴν Ἀθήνα μετὰ τὸν θάνατο τοῦ πατέρα του.
Χειροτονήθηκε ἱερέας στὶς 28 Ἰουλίου 1884 καὶ ὑπηρέτησε διαδοχικὰ στοὺς ναοὺς τοῦ Ἁγίου Παντελεήμονος Ἰλισσοῦ, τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου Καρέα, καὶ τέλος στὸν ἁπλὸ ναὸ τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Κυνηγοῦ τῶν Πενθερῶν στὸ Πλάκα — ἀπὸ τὸ 1891 ἕως τὴν κοίμησή του.
Λειτουργοῦσε καθημερινά. Διάβαζε καὶ τὰ 8 ψαλτικὰ μέρη μὲ τὴ μνήμη του (ἕνα χάρισμα ἐντυπωσιακό, καθὼς δὲν εἶχε λάβει συστηματικὴ μόρφωση). Παρὰ τὴν ἀπλοϊκότητά του, εἶχε γύρω του διανοούμενους ὅπως τὸν Παπαδιαμάντη, τὸν Μωραϊτίδη, τὸν Παπουλάκο — οἱ ὁποῖοι ψάλλανε στὸν χορὸ τοῦ ναοῦ του.
Ζοῦσε σὲ ἄκρα φτώχεια, διένειμε ὅ,τι μάζευε στοὺς πτωχούς. Συχνὰ τὸν εὕρισκαν νηστικό. Ἐκοιμήθη στὶς 2 Μαρτίου 1932. Ἀνακηρύχθηκε ἅγιος ἀπὸ τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο τὸ 1992. Ἑορτάζεται στὶς 2 Μαρτίου.